Als ik later groot ben, dan…

Onderwijs en leiderschap

We hebben als kind allemaal ideeën gehad over wat en wie we wilden worden als we “groot” waren. Voor de een is dat sneller duidelijk dan de ander, maar ieder kind denkt aan later. Alsof “later” een eindstation is. Naarmate we opgroeien, keuzes maken en een beroep kiezen blijkt dat “later” er altijd is. En dat je dus telkens opnieuw betekenis moet geven aan wat je wilt. Persoonlijke en professionele ontwikkeling liggen dicht bij elkaar en mogen wat mij betreft dan ook echt wel hand in hand gaan. Lastig kan het wel zijn, want door jezelf open te stellen voor constante ontwikkeling, verrijking en groei, verplicht je jezelf ook om kritisch in de spiegel te blijven kijken en om je te omringen met mensen, situaties en omstandigheden, die je helpen groeien. Leuk, mooi, maar ook spannend, eng en soms confronterend.

In het onderwijs ben ik grofweg twee groepen docenten tegengekomen. De ene groep weet al van kinds af aan dat hij of zij het onderwijs in wilt en is vaak direct na de middelbare school de docentenopleiding begonnen en aan de slag gegaan. De andere groep heeft eerst een ander pad gekozen en is pas later, door welke reden of overweging dan ook, in aanraking gekomen met het onderwijs. Elke school kent een mix van dit soort docenten. De startgedachten zijn vaak heel divers en dat maakt het voor een schoolleider noodzakelijk om het professionaliseringsaanbod divers te maken en in te richten op differentiatie. Zoals elke leerling anders is, is ook elke onderwijskracht verschillend.

Met de huidige berichten, notities en eisen op het gebied van onderwijsprofessionalisering vanuit de docenten zelf, de scholen, ouders, overheid en dus ook de inspectie, ontkom je er als schoolleiding niet aan om professionalisering prominent op de agenda te zetten. Maar waar start je? Het samen betekenis geven aan veel gebruikte onderwijstermen is een mooie exercitie. In groepen, goot of klein, inventariseer je wat men verstaat onder termen als “professionalisering”, “differentiatie”, “opbrengst gericht werken”, “data-gericht sturen”, “passend onderwijs in de les”, “mentoraat”, etc. Deze oefening helpt het gesprek op gang te brengen en om samen meer op de lijn te komen die past bij de door de school geformuleerde visie. Dit betekent niet dat iedereen hetzelfde moet gaan denken over de betekenis van de woorden. Integendeel. Het geeft een idee van wat er leeft, het maakt het bespreken van verschillende noties en ideeën bespreekbaar en het haalt eventuele weerstand boven tafel. Het is vervolgens aan de schoolleider of de schoolleiding om de kaders te scheppen. Alle overige medewerkers kunnen vervolgens binnen die kaders mogelijkheden en wegen bedenken waarbij de vooraf SMART geformuleerde uitkomsten het beste behaald worden. Door met elkaar af te spreken dat je het samen doet, met ieder zijn eigen taken en bevoegdheden, is een stap richting een meer professionele cultuur gezet. 

Op veel scholen gebeurt al heel erg veel en worden er mooie stappen gemaakt, waarbij er telkens naar de behoeften van de leerlingen gekeken wordt. Onderwijs is voor onze leerlingen. Zij zijn het belangrijkste. Dat neemt niet weg dat de school natuurlijk altijd moet proberen de beste werkgever te zijn en daardoor oog moet hebben voor de leerbehoeften van haar team. Kwaliteit maak je samen.

Aanrader voor schoolleiders is het boek Leading Schools in a Data-Rich World dat aan de hand van toegankelijke theorie, oefeningen en opdrachten, leiders helpt om een solide fundament te leggen voor schoolleiding in deze roerige, maar interessante tijden. 

Happy learning!

Patricia

Advertenties

Ik ga op studiereis en ik neem mee….

Onderwijs en leiderschap

De tijd dat een docent met enige organisatorische kwaliteiten en een lange adem op de stoel van “het hoofd” ging zitten is voorbij. Schoolleider is een heus vak tegenwoordig en een duidelijke keuze. Je moet kennis hebben van de Wet op onderwijs, oog hebben voor zowel docenten, ouders, leerlingen en allerlei overige deelnemers van binnen en buiten de organisatie, je moet een visie hebben en deze ook nog eens concreet kunnen maken en uitdragen, je moet leiderschapskwaliteiten bezitten en altijd bereid zijn om door feedback en reflectie te leren en te verbeteren. Geen wonder dat professionaliseren van schoolleiders een hot item is.

Er wordt veel gesproken over professionalisering van docenten, zowel door docenten zelf, hun werkgevers, als door het politieke veld. Dat is ook goed, zeker nu de onderwijsvraag zo ingrijpend en zo snel verandert. Wat misschien minder gehoord wordt is de gesprekken over professionalisering van schoolleiders, terwijl die echt wel gevoerd worden. En wat ook erg noodzakelijk is. Het schoolleidersregister is niet minder belangrijk dan het lerarenregister en zonder in te gaan op of deze registers nu een goed idee zijn of niet, verplicht moeten zijn of niet of hoe ze precies ingericht en beheert moeten worden, het blijft een aantrekkelijk idee om al je scholing, zowel formeel als informeel, ergens te kunnen registreren.

Er zijn diverse activiteiten mogelijk om je te ontwikkelen. De een heeft voorkeur voor (doorgaans) langere trajecten en formeel onderwijs, zoals een Master Schoolleiderschap of een Master SEN, de ander heeft meer aan informele leerkansen door deelname aan Edcamps, intervisiebijeenkomsten of workshops binnen verenigingen als The Crowd. Een combinatie kan natuurlijk ook. Wat je ook doet om jezelf te blijven ontwikkelen maakt niet uit, zolang je zelf het gevoel hebt dat je activiteiten bijdragen aan je (persoonlijke) ontwikkeling.

Edutrainers van de Tumult Groep ontwikkelde samen met Dick de Groot een mooie combinatie van formeel en informeel leren voor schoolleiders. Door gebruik van literatuur, intervisie tussen gelijkgestemden en bijeenkomsten op inspirerende locaties krijg je als schoolleider handvatten om de schoolvisie nog concreter te maken of aan te scherpen en om deze helder uit te dragen. Het gebruik van ICT heeft ook een belangrijke plaats in deze sessies.  Heb je zin in een school(leiders)reisje waarin interessante ontmoetingen, formeel en informeel leren samenkomen? Kijk dan eens hier. Een factsheet vind je hier.

Happy learning!

Patricia

Nog niet zo geflipt: deel 2

Onderwijs en leiderschap, Onderwijs management

Artikel van 7 september, 2013

In mijn vorige blogpost stel ik dat iedereen nu wel zo’n beetje “geflipt” is en dat het geen nieuw idee meer is. Ik geloof dat ik terug moet komen op die stellige stelling… Gisteren startte ik een nieuwe opleiding bij het CNA (Centrum voor Nascholing in Amsterdam) en het gesprek kwam even op Flip de Klas. Tot mijn verbazing ontmoette ik geen geluiden van herkenning. Ik moest het uitleggen: Flippen, wat is dat?

Aangezien dit een schoolleidersopleiding betreft en iedereen die deelneemt met beleid te maken heeft op onderwijskundig gebied, kan ik dus wel met zekerheid zeggen dat nog niet IEDEREEN aan het flippen is. Of hebben schoolleiders soms gewoon geen idee wat er  in de klassen gebeurt? 😉

Mijn lessen flippen met mijn Atheneum 6 klas lukt inmiddels aardig. Dit jaar heb ik echter ook weer eens een Mavo 4 klas. Ik ben ervan overtuigd dat het ook hier moet werken, maar ik heb de modus nog niet gevonden. Gisteren gaf mijn klas aan die video van de juf in de klas te willen bekijken… Eh… ja, niet echt de bedoeling! Maar goed, misschien moeten zij ook gewoon wennen.

Ik wil het zeker blijven proberen en houd me, as usual, van harte aanbevolen voor tips en trucs!

Nog niet zo geflipt: deel 1

Onderwijs, Onderwijs management

Artikel van 23 juli, 2013

De geflipte klas is niets nieuws meer. Twitter tijdlijnen stromen vol met ideeën, tools, onderzoeken, etc. Het lijkt wel of iedereen is geflipt. Maar ik vraag me af of dat inderdaad wel zo is. Is iedere docent wel bezig met (enige vorm van) een geflipte klas?

Persoonlijk doe ik graag mee met dit principe: het is heerlijk om leerlingen te kunnen bieden wat ze verdienen, namelijk gedifferentieerde lessen, lessen op maat, lessen naar behoefte. Maar ik vind het eerlijk gezegd best moeilijk om een duidelijk systeem voor mezelf te ontdekken waarbij ik het gevoel heb dat de kwaliteit van het juiste niveau is en er ook een bepaalde consistentie in mijn aanbod zit.

Ik vind het dus nog steeds lastig om de juiste tool te vinden waarmee ik mijn instructievideo’s kan maken. Ik heb ze allemaal getest: Educreations, Doceri, ExplainEverything (iTunes en Play Store) en nu komt daar Knowmia nog bij, maar geen van allen heeft me nog  het resultaat opgeleverd wat ik zoek. Ik ben dan ook niet heel erg geduldig: een tool moet intuïtief (lees: snel en super gemakkelijk) werken, anders haak ik af. Ik ben dus net als mijn meeste leerlingen. En dan zie ik op Internet van die geweldige filmpjes van docenten met veel charisma en super flitsende achtergronden en bewegende beelden en dan raak ik toch een beetje ontmoedigd…

Ik weet het, het gaat niet om het filmpje, het gaat niet om mij. De boodschap moet duidelijk zijn en vaak is zo eenvoudig mogelijk het meest effectief. Maar ik wil niet dat mijn leerlingen in slaap vallen tijdens het kijken van mijn opdrachten en/of instructies en ik wil ook graag wel iets moois afleveren, zeker omdat ik er al met al toch een behoorlijke tijd mee bezig ben.

Eigenlijk ben ik dus op zoek naar een duidelijke tutorial die mij laat zien hoe ik zo eenvoudig mogelijk een hypercool filmpje maak met mezelf in beeld en met mooie achtergronden. Wil iemand dat misschien even “uǝddıןɟ”? 😉

Trello

Techniek en onderwijs

Artikel van 28 juni, 2013

WAT?

Organiseer al je projecten en werk (samen) of laat leerlingen samenwerken met Trello!

Een van de zeven “21st Century Skills” die door de Universiteit van Twente in opdracht van Kennisnet zijn geformuleerd is samenwerken. Goed kunnen samenwerken wordt steeds belangrijker. Ook in het onderwijs. Met Trello kunnen docenten en leerlingen altijd en overal samenwerken op elk device. Denk hierbij bijvoorbeeld aan leerlingen die een profiel- of sectorwerkstuk moeten maken. Docenten die deze leerlingen begeleiden kunnen precies zien waar de leerlingen mee bezig zijn, wat al is afgerond, welke bronnen zij gebruiken en hoe actief ze zijn. Daarnaast kun je als docent ook feedback geven, zelf taken stellen of suggesties doen. En daar hoef je niet eens “live” met elkaar voor af te spreken.

Je kunt deze tool ook alleen voor jezelf inzetten: je kunt goed overzicht houden op je korte en lange termijn to do’s, je kunt checklists voor jezelf maken, inspiratie verzamelen via links en foto’s, je vakantie plannen, je blogs of lessen voorbereiden of recepten verzamelen. De mogelijkheden zijn legio.

We willen in deze drukke tijden allemaal zo effectief mogelijk werken en tijd besparen waar het kan. Heel fijn is het dus dat Trello direct vanuit je Dropbox– of Google Drive-account bestanden kan uploaden.

HOE?

Om met Trello aan de slag te gaan, maak je een gratis account aan op trello.com  Wil je eerst wat rondneuzen, bekijk dan hun blog waar je leest over allerlei mogelijke toepassingen van deze tool. Je kunt ook de app downloaden voor je iPhone, iPad, Android of Windows 8 device, zodat je altijd en overal zicht houdt op je projecten en to do’s.

Wil je meer weten over 21ste eeuwse vaardigheden, bekijk dan dit filmpje van Leraar24 of kijk eens op deze, zeer toegankelijke en informatieve site: http://www.21stcenturyskills.nl

Professionaliseren met behulp van Twitter: het kan!

Techniek en onderwijs

Artikel van 23 juni, 2013

WAT?

Twitter is niet alleen een social media tool van leerlingen om elkaar op de hoogte te stellen van waar ze zijn, wat ze zojuist hebben gegeten of hoe ze over de wereld denken. Ook is het niet slechts een middel om als docent digitaal met je leerling in contact te staan. Twitter is  een machtig middel om je eigen Personal Learning Network (PLN) op te bouwen en te onderhouden en zo de regie over je eigen professionalisering te houden. Een PLN is een (meestal) digitaal netwerk van mensen met gelijke professionele interesses.

HOE?

Door via Twitter mensen te volgen die interessante dingen melden, leer je veel over je vak, over didactiek of over andere onderwijsgerelateerde zaken, maar jij leert andere mensen ook dingen. In het begin voelt het misschien wat onwennig om over je vak te posten, maar door het gewoon te doen zul je mensen triggeren om jou te volgen en zo kan een goed gesprek ontstaan en ontmoet je gelijkgestemden (of juist professionals die er heel anders over denken dan jij).

Door het gebruik van hashtags (#) kun je onderwerpen organiseren, discussies volgen en ook bijdragen aan de gesprekken op Twitter. Probeer bijvoorbeeld eens de hashtag #flipdeklas en ontdek de schat aan informatie.

EN NU?

Nog niet met Twitter begonnen, maar wel geïnteresseerd? Of was je voorzichtig al aan het proberen, maar wil je nog eens een goede handleiding in het Nederlands die je helpt meer uit Twitter te halen? Bekijk dan deze SlideShare.

De beste tip: begin gewoon! Maak een account, volg mensen en instanties die jou interessant lijken en begin met het tweeten van jouw vakkennis.

Wil je meer weten over PLN en de overige mogelijkheden om je netwerk op te bouwen, kijk dan eens hier.

Suggesties om te volgen: @scheikundeles @SirKenRobinson @onderwijskrant2 @OnderwijsBraban @FransDroog @onderwijslente @TheCrowdNL @edudemic @ict_op_school

Storify your classroom

Techniek en onderwijs

Artikel van 25 mei, 2013

Nieuwe Media

Online tools: docenten kunnen er bijna niet meer omheen! Voor veel onderwijsmensen is een spannende tijd aangebroken. Een tijd van vernieuwing, van verandering, verdieping en van zelf leren. Een deel van hen pikt uit het aanbod wat hij/zij interessant en nuttig vindt en vindt de weg vanzelf, maar dat geldt niet voor iedereen. Een aantal onderwijsprofessionals wil heel graag vernieuwen, leren en de uitdaging van beter onderwijs met meer betrokken leerlingen aangaan, maar ziet simpelweg door de bomen het bos niet meer. Zelf heb ik daar regelmatig last van en daarom wil ik tools die ik tegenkom en mij handig lijken, proberen en beschrijven.

Storify: verhalen samenstellen met behulp van social media berichten

Ik ben vaak op zoek naar goede manieren van verslaglegging. Je wilt zien wat je leerlingen gedaan hebben, welk proces zij doorlopen hebben en je wilt ze laten reflecteren op het geleerde en het proces. Met Storify kun je allerlei nieuwe media tools gebruiken om een goed verslag te laten maken. Leerlingen vinden dit leuk om te doen, omdat ze informatie zoeken via Google, Twitter, Facebook, Instagram, YouTube en RSS feeds en ze leren er veel van.

Daarnaast kun je met deze tool zelf lessen maken en opdrachten uitzetten onder je leerlingen, maar kunnen leerlingen (als opdracht) ook zelf aan de slag met het nadenken over instructie en zelf lessen maken.

Ook voor deze tool geldt dat het belangrijk is om vooral goed na te denken over de opdracht: waar wil je de leerlingen een verslag van laten maken en waar moet het verslag aan voldoen? Een goed voorbeeld van het inzetten van Storify in de les vind je hier. Deze docent zet met behulp van Storify een grammar project uit onder leerlingen.

Lijkt Storify jou ook wel wat? Op deze site vind je meer informatie over de tool, wat je er mee kunt doen en met welke apps en sites het te gebruiken is.

Meer informatie vind je hier en hier.

Ik ben zelf voorzichtig aan het proberen geslagen… Voor het Onderwijscafe Breda waar ik onlangs een tijdje terug mijn visie op vertrouwen in het onderwijs zou presenteren heb ik een Storify gemaakt. De stap naar de les heb ik nog niet gemaakt, maar dat wil ik zeker doen. Eerst even goed over het doel nadenken….

#Web20indeklas

Onderwijs

Artikel van 27 november, 2012

“Kijk, daar krijg ik nu energie van”

Gisteren was het zo ver; met 6 mensen uit het Brugklasteam (mijn Brugklasteam, want ik ben er trots op!) trokken we vanuit Breda naar Eindhoven voor een bijeenkomst van The Crowd (@thecrowdNL) georganiseerd door Rhea Flohr (@RheaFlohr) en geleid door Frans Droog (@fransdroog). Met bijna 20 docenten maakten we ons gereed om de paden van het digibos te gaan bewandelen. Spannend, want de verwachtingen waren hoog (en een bos is sowieso spannend!). We wilden het geleerde ook direct tijdens de volgende les in de praktijk brengen en aangezien sommigen bij “wiki” nog aan hekserij dachten (…) had Frans een flinke kluif.

20121127-222018.jpg

Maar wat een plezier, wat een inspiratie en wat een resultaat! In sneltreinvaart nam Frans ons op sleeptouw en maakten we kennis met een tiental toepassingen: van Socrative tot Wiki, van linoit tot glogster en meer. We waren onder de indruk en het was even stil….even! Na een lekker broodje gingen we aan de slag. Wij hebben een uitdagend project voor de boeg waarin we onze leerlingen laten kennis maken met bloggen. Een blog als verslaginstrument van een project is niet alleen nieuw voor onze kids, ook wij moeten hier “leren zwemmen”. Maar nog voor ik “eng” kon zeggen waren de mentoren al bezig met uitvinden hoe ze een glog konden “embedden” in hun Tumblr account…. Ik bedoel maar.

20121127-222159.jpg

De tijd vloog en voor we er erg in hadden was het 20:00. Tijd om voldaan en vol energie op huis aan te gaan met in ons toolkitje mooie instrumenten die direct inzetbaar zijn in de les! Heel fijn! Op de terugweg kakelden we nog even na, zoals het hoort en een van de mentoren riep enthousiast: “Kijk! Hier KRIJG ik nu energie van!” En dat doet mij natuurlijk deugd!

20121127-222317.jpg
Morgen vindt er op school het tweede deel van het project Sociaal met Media plaats. Onze leerlingen gaan aan de slag met flashmobs, twitter, glogster, linoit, prezi en meer. Ik ben benieuwd hoe de mentoren dit nu ervaren, nu ze zelf ook “experts” zijn… Ik heb er zin.

20121127-222437.jpg

Crowdsource your life!

Onderwijs

Artikel van 24 november, 2012

20121124-083717.jpg

21 november, het jaar gaat langzaam maar zeker richting het sluitstuk van 2012. Voor veel kinderen is dit een spannende tijd, maar voor de deelnemers en initiatiefnemers van The Crowd (@thecrowdNL) zeker ook! Ben jij al onderdeel van het netwerk?

Met een aantal enthousiaste onderwijsmensen uit het Zuiden des lands werd op 21 november tegen het avonduur de laatste Eventstorm van 2012 georganiseerd. Buiten was het koud, maar binnen werden we warm ontvangen met een kopje koffie door Rhea Flohr (@RheaFlohr). Het doel van de avond was mensen informeren over en motiveren voor deelname aan een zelfstandig netwerk waarbinnen autonomie, meesterschap en zingeving de drie pijlers vormen.
Inmiddels kennen de meeste mensen het verhaal van Michel van Ast (@mvanast) over het ontstaan van The Crowd wel: een ingenieus idee dat met behulp van een tweet en retweets, gemotiveerde en enthousiaste mensen ook daadwerkelijk vorm kreeg en een netwerk opleverde dat nu 514 (and counting!) experts, deelnemers en volgers kent.

“De regie over je eigen professionalisering”, dat spreekt menig, van nature eigenwijs, autonoom docent natuurlijk enorm aan. Ik ben daarin geen uitzondering. Mijn verwachtingen waren hooggespannen en vol frisse moed reden mijn collega Clasine (@Clasine_V_Dorst) en ik vanuit Breda naar Eindhoven. Frans Droog (@fransdroog) startte de avond met een inleiding en liet ons direct de resultaten van The Crowd zien: wiki’s boordevol informatie over klassenflips, tientallen workshops en initiatieven die georganiseerd zijn door betrokken, bekwame en inspirerende onderwijsprofessionals! Vervolgens liet Tom van de Wetering (@tweetering) ons de parallellen met Setup zien, een netwerk dat opereert binnen de nieuwe media in de regio Utrecht. Setup is al wat langer actief en bood een mooi toekomstkiekje van wat The Crowd op termijn (minimaal) zou moeten opleveren: een professioneel netwerk dat een podium biedt aan jong en oud talent, innovatieve ideeën van de tekentafels kan verzamelen en deze ook daadwerkelijk handen en voeten kan geven.

Leuk, maar nu aan de slag! Een Eventstorm moet natuurlijk een storm van nieuwe ideeën en workshops opleveren! Activerende didactiek was de spreker niet vreemd en in groepen zwoegden wij op een geleide brainstormopdracht met op de achtergrond de timer die aangaf hoe lang het creatieve proces nog mocht duren. Lichte druk, maar door de inspirerende informatie liepen we natuurlijk over van de interessante vraagstukken, prikkelende hypotheses en praktijkgerelateerde casussen. Nadat we onze ideeën presenteerden mochten we natuurlijk ook zelf met een format komen en uiteindelijk werd op democratische wijze de winnaar bepaald. Overigens was dat laatste meer een kersje-op-de-taart activiteit aangezien alle activiteiten door Michel van Ast als Crowd-waardig werden aangemerkt. #smile

Michel sloot af en was duidelijk: The Crowd moet door! Vanaf januari 2013 kunnen deelnemers voor €250,- aan alle workshops deelnemen en ook zelf activiteiten initiëren en organiseren. Voor twee tientjes per maand je kunnen ontwikkelen op onderwerpen die jij belangrijk én interessant vindt en daarnaast de garantie krijgen dat je altijd te maken hebt met experts die zelf met de welbekende poten in de modder staan, dat willen we toch echt allemaal? Daarnaast wordt je werkgever hier natuurlijk ook erg gelukkig van; al eens een cursus of netwerkbijeenkomst geboekt en de rekening bekeken? 😉 Ik ben om. Ik word deelnemer. Jij ook?

Website van The Crowd: thecrowd.nl